Wolfgang'ın Yapay Zeka Ürünü: MECHANICAL TURK

Viyana'da İmparatoriçe Maria Theresa'nın emrinde çalışan Macar asıllı Wolfgang von Kempelen iyi bir mekanikçidir. İmparatoriçenin oynaması için 1769 yılında satranç oynayabilen ilk makinayı yapar. Bu makina 120 cm. uzunluğunda, 105 cm. genişliğinde ve 60 cm. yüksekliğindedir.
Oynayan kişisinin karşısında Türk ü andıran bıyıklı bir figür vardı.(Turk denmesinin sebebi budur.) Türkler satrançta çok mu başarılıydı ya da Wolfgang Türkleri çok mu seviyordu bilinmiyor.
Türk oldukça da yetenekliydi. Karşısına satranç oynamak için birisi oturduğunda onunla iletişim kuruyordu. Kendisiyle satranç oynayan kişiye figür olduğu hissini hiç vermiyor adeta bir insan edasıyla oynuyordu. Hamlesini bitirince başını üç kez sallıyor hatta oyun bitince kendisine yöneltilen soruları harfleri birleştirerek cevaplayabiliyordu. Makinanın bir kapağı vardı ve kapak açılınca içindeki teknik donanımı incelemek mümkündü. Hatta çoğu zaman hayretler içerisinde kalan, makinanın satranç oynayamayacağını düşünen insanlara bu kapak açılır ve içi
gösterilirdi.
Makina gün geçtikçe ünleniyor, makalelerde ve kitaplarda haberleri çıkıyordu. Çok ilgi gördüğü için Avrupa turuna çıkmış ve Avrupayı çok şaşırtmıştı. Makinanın satranç oynayabileceği ve çoğu kişiyi rahatlıkla yenebileceği fikri o dönemde insanlar için anlaşılması oldukça güç bir olaydı. Mechanical Turk Franklin ve Napolyon gibi ünlülerle de oynadı ve onları yendi. Napolyonun bu duruma çok sinirlendiği de söylentiler arasındadır:)
Wolfgang bu makinanın bir yapay zeka ürünü olduğunu iddia ediyordu. Oysaki gerçekler çok farklıydı. Bu makinanın içinde satranç dehası olan bir cüce vardı. Makinanın kapağından içeri girerek mum ışığında satranç oynuyordu. Türk figürünü oynatarak ona insan edası veren de yine bu cüceydi. Hamleleri anlaması için içeriye de bir satranç tahtası yapılmıştı. Her taşın altında mıknatıs olduğu için rakibinin hamlelerini kolaylıkla takip ediyordu.
Şimdilerde Amazon Mechanical Turk adını verdiği projesinde bu yapay zeka ürününü günümüze taşımış oldu. Sitesinde HIT diye adlandırdığı yeni bir kavramdan bahsediyor.
HIT yani Human Intelligent Task, yapay zeka ile halen basarilamayan isleri insanlara yaptirmak. İnsan tarafından yapılabilecek bir iş olduğunda siteye girilip, HIT gönderiliyor.Siz eğer bir HIT i tamamlamak isterseniz yani HIT olarak gönderilmiş bir işi yapmak isterseniz bu HIT i kabul ediyorsunuz ve o iş size atanmış oluyor. Yaptığınız iş karşılığında hesabınıza işin bedeli olan para yatırılıyor...
Amazonun Projeye Mechanical Turk adını koyması çok başarılı bir seçim olmuş...